Search Stotra Ratnakaram

Loading...

Saturday, July 23, 2011

Soundarya lahari

 సౌన్దర్యలహరీ
(Sanskrit world)
శివః శక్త్యా యుక్తో యది భవతి శక్తః ప్రభవితుం
న చేదేవం దేవో న ఖలు కుశలః స్పన్దితుం అపి   |
అతస్త్వాం ఆరాధ్యాం హరిహరవిరఞ్చ్యాదిభిరపి
ప్రణన్తుం స్తోతుం వా కథం అకృతపుణ్యః ప్రభవతి   | | ౧  | |

తనీయాంసం పాంసుం తవ చరణపఙ్కేరుహభవం
విరఞ్చిః సంచిన్వన్విరచయతి లోకానవికలం  |
వహత్యేనం శౌరిః కథం అపి సహస్రేణ శిరసాం
హరః సంక్షుభ్యైనం భజతి భసితోద్ధూలనవిధిం  | | ౨  | |

అవిద్యానాం అన్తస్తిమిరమిహిరద్వీపనగరీ
జడానాం చైతన్యస్తబకమకరన్దస్రుతిఝరీ   |
దరిద్రాణాం చిన్తామణిగుణనికా జన్మజలధౌ
నిమగ్నానాం దంష్ట్రా మురరిపువరాహస్య భవతీ   | | ౩  | |

త్వదన్యః పాణిభ్యాం అభయవరదో దైవతగణస్
త్వం ఏకా నైవాసి ప్రకటితవరాభీత్యభినయా   |
భయాత్త్రాతుం దాతుం ఫలం అపి చ వాఞ్ఛాసమధికం
శరణ్యే లోకానాం తవ హి చరణావేవ నిపుణౌ   | | ౪  | |

హరిస్త్వాం ఆరాధ్య ప్రణతజనసౌభాగ్యజననీం
పురా నారీ భూత్వా పురరిపుం అపి క్షోభం అనయథ్ |
స్మరోఽపి త్వాం నత్వా రతినయనలేహ్యేన వపుషా
మునీనాం అప్యన్తః ప్రభవతి హి మోహాయ మహతాం  | | ౫  | |

ధనుః పౌష్పం మౌర్వీ మధుకరమయీ పఞ్చ విశిఖా
వసన్తః సామన్తో మలయమరుదాయోధనరథః   |
తథాప్యేకః సర్వం హిమగిరిసుతే కాం అపి కృపాం
అపాఙ్గాత్తే లబ్ధ్వా జగదిదం అనఙ్గో విజయతే   | | ౬  | |

క్వణత్కాఞ్చీదామా కరికలభకుమ్భస్తనభరా
పరిక్షీణా మధ్యే పరిణతశరచ్చన్ద్రవదనా   |
ధనుర్బాణాన్పాశం సృణిం అపి దధానా కరతలైః
పురస్తాదాస్తాం నః పురమథితురాహోపురుషికా   | | ౭  | |

సుధాసిన్ధోర్మధ్యే సురవిటపివాటీపరివృతే
మణిద్వీపే నీపోపవనవతి చిన్తామణిగృహే   |
శివాకారే మఞ్చే పరమశివపర్యఙ్కనిలయాం
భజన్తి త్వాం ధన్యాః కతి చన చిదానన్దలహరీం  | | ౮  | |

మహీం మూలాధారే కం అపి మణిపూరే హుతవహం
స్థితం స్వాధిష్ఠానే హృది మరుతం ఆకాశం ఉపరి   |
మనోఽపి భ్రూమధ్యే సకలం అపి భిత్త్వా కులపథం
సహస్రారే పద్మే సహ రహసి పత్యా విహరసి   | | ౯  | |

సుధాధారాసారైశ్చరణయుగలాన్తర్విగలితైః
ప్రపఞ్చం సిఞ్చన్తీ పునరపి రసఽమ్నాయమహసా   |
అవాప్య స్వాం భూమిం భుజగనిభం అధ్యుష్టవలయం
స్వం ఆత్మానం కృత్వా స్వపిషి కులకుణ్డే కుహరిణి   | | ౧౦  | |

చతుర్భిః శ్రీకణ్ఠైః శివయువతిభిః పఞ్చభిరపి
ప్రభిన్నాభిః శంభోర్నవభిరితి మూలప్రకృతిభిః   |
త్రయశ్చత్వారింశద్వసుదలకలాశ్రత్రివలయ-
త్రిరేఖాభిః సార్ధం తవ చరణకోణాః పరిణతాః   | | ౧౧  | |

త్వదీయం సౌన్దర్యం తుహినగిరికన్యే తులయితుం
కవీన్ద్రాః కల్పన్తే కథం అపి విరిఞ్చిప్రభృతయః   |
యదాలోక్యౌత్సుక్యాదమరలలనా యాన్తి మనసా
తపోభిర్దుష్ప్రాపాం అపి గిరిశసాయుజ్యపదవీం  | | ౧౨  | |

నరం వర్షీయాంసం నయనవిరసం నర్మసు జడం
తవాపాఙ్గాలోకే పతితం అనుధావన్తి శతశః   |
గలద్వేణీబన్ధాః కుచకలశవిస్రస్తసిచయా
హఠాత్త్రుట్యత్కాఞ్చ్యో విగలితదుకూలా యువతయః   | | ౧౩  | |

క్షితౌ షత్పఞ్చాశద్ద్విసమధికపఞ్చాశదుదకే
హుతాశే ద్వాషష్టిశ్చతురధికపఞ్చాశదనిలే   |
దివి ద్విఃషత్త్రింశన్మనసి చ చతుఃషష్టిరితి యే
మయూఖాస్తేషాం అప్యుపరి తవ పాదామ్బుజయుగం  | | ౧౪  | |

శరజ్జ్యోత్స్నాశుభ్రాం శశియుతజటాజూటముకుటాం
వరత్రాసత్రాణస్ఫటికగుటికాపుస్తకకరాం  |
సకృన్న త్వా నత్వా కథం ఇవ స్తాం సంనిదధతే
మధుక్షీరద్రాక్షామధురిమధురీణా భణితయః   | | ౧౫  | |

కవీన్ద్రాణాం చేతఃకమలవనబాలాతపరుచిం
భజన్తే యే సన్తః కతి చిదరుణాం ఏవ భవతీం  |
విరఞ్చిప్రేయస్యాస్తరుణతరశృఙ్గారలహరీ-
గభీరాభిర్వాగ్భిర్విదధతి సతాం రఞ్జనం అమీ   | | ౧౬  | |

సవిత్రీభిర్వాచాం శశిమణిశిలాభఙ్గరుచిభిర్
వశిన్యాద్యాభిస్త్వాం సహ జనని సంచిన్తయతి యః   |
స కర్తా కావ్యానాం భవతి మహతాం భఙ్గిసుభగైర్
వచోభిర్వాగ్దేవీవదనకమలామోదమధురైః   | | ౧౭  | |

తనుచ్ఛాయాభిస్తే తరుణతరణిశ్రీసరణిభిర్
దివం సర్వాం ఉర్వీం అరుణిమనిగ్మగ్నాం స్మరతి యః   |
భవన్త్యస్య త్రస్యద్వనహరిణశాలీననయనాః
సహోర్వశ్యా వశ్యాః కతికతి న గీర్వాణగణికా   | | ౧౮  | |

ముఖం బిన్దుం కృత్వా కుచయుగం అధస్తస్య తదధో
హరార్ధం ధ్యాయేద్యో హరమహిషి తే మన్మథకలాం  |
స సద్యః సంక్షోభం నయతి వనితా ఇత్యతిలఘు
త్రిలోకీం అప్యాశు భ్రమయతి రవీన్దుస్తనయుగాం  | | ౧౯  | |

కిరన్తీం అఙ్గేభ్యః కిరణనికురమ్బామృతరసం
హృది త్వాం ఆధత్తే హిమకరశిలామూర్తిం ఇవ యః   |
స సర్పాణాం దర్పం శమయతి శకున్తాధిప ఇవ
జ్వరప్లుష్టాన్దృష్ట్యా సుఖయతి సుధాధారసిరయా   | | ౨౦  | |

తడిల్లేఖాతన్వీం తపనశశివైశ్వానరమయీం
నిషణ్ణాం షణ్ణాం అప్యుపరి కమలానాం తవ కలాం  |
మహాపద్మాటవ్యాం మృదితమలమాయేన మనసా
మహాన్తః పశ్యన్తో దధతి పరమాహ్లాదలహరీం  | | ౨౧  | |

భవాని త్వం దాసే మయి వితర దృష్టిం సకరుణాం
ఇతి స్తోతుం వాఞ్ఛన్కథయతి భవాని త్వం ఇతి యః   |
తదైవ త్వం తస్మై దిశసి నిజసాయుజ్యపదవీం
ముకున్దబ్రహ్మేన్ద్రస్ఫుటముకుటనీరాజితపదాం  | | ౨౨  | |

త్వయా హృత్వా వామం వపురపరితృప్తేన మనసా
శరీరార్ధం శంభోరపరం అపి శఙ్కే హృతం అభూథ్ |
తథా హి త్వద్రూపం సకలం అరుణాభం త్రినయనం
కుచాభ్యాం ఆనమ్రం కుటిలశశిచూడాలముకుటం  | | ౨౩  | |

జగత్సూతే ధాతా హరిరవతి రుద్రః క్షపయతే
తిరస్కుర్వన్నేతత్స్వం అపి వపురీశస్తిరయతి   |
సదాపూర్వః సర్వం తదిదం అనుగృహ్ణాతి చ శివస్
తవాజ్ఞాం ఆలమ్బ్య క్షనచలితయోర్భ్రూలతికయోః   | | ౨౪  | |

త్రయాణాం దేవానాం త్రిగుణజనితానాం తవ శివే
భవేత్పూజా పూజా తవ చరణయోర్యా విరచితా   |
తథా హి త్వత్పాదోద్వహనమణిపీఠస్య నికటే
స్థితా హ్యేతే శశ్వన్ముకులితకరోత్తంసముకుటాః   | | ౨౫  | |

విరఞ్చిః పఞ్చత్వం వ్రజతి హరిరాప్నోతి విరతిం
వినాశం కీనాశో భజతి ధనదో యాతి నిధనం  |
వితన్ద్రీ మాహేన్ద్రీ వితతిరపి సంమీలితదృశా
మహాసంహారే +అస్మిన్విహరతి సతి త్వత్పతిరసౌ   | | ౨౬  | |

జపో జల్పః శిల్పం సకలం అపి ముద్రావిరచనా
గతిః ప్రాదక్షిణ్యక్రమణం అశనాద్యాహుతివిధిః   |
ప్రణామః సంవేశః సుఖం అఖిలం ఆత్మార్పణదృశా
సపర్యాపర్యాయస్తవ భవతు యన్మే విలసితం  | | ౨౭  | |

దదానే దీనేభ్యః శ్రియం అనిశం ఆశానుసదృశీం
అమన్దం సౌన్దర్యప్రకరమకరన్దం వికిరతి   |
తవాస్మిన్మన్దారస్తబకసుభగే యాతు చరణే
నిమజ్జన్మజ్జీవః కరణచరణైః ష.చ్చరణతాం  | | ౨౮  | |

సుధాం అప్యాస్వాద్య ప్రతిభయజరామృత్యుహరిణీం
విపద్యన్తే విశ్వే విధిశతమఖాద్యా దివిషదః   |
కరాలం యత్క్ష్వేడం కవలితవతః కాలకలనా
న శంభోస్తన్మూలం తవ జనని తాటఙ్కమహిమా   | | ౨౯  | |

కిరీటం వైరిఞ్చం పరిహర పురః కైటభభిదః
కఠోరే కోటీరే స్ఖలసి జహి జమ్భారిముకుటం  |
ప్రణమ్రేష్వేతేషు ప్రసభం అభియాతస్య భవనం
భవస్యాభ్యుత్థానే తవ పరిజనోక్తిర్విజయతే   | | ౩౦  | |

చతుఃషష్ట్యా తన్త్రైః సకలం అభిసంధాయ భువనం
స్థితస్తత్తత్సిద్ధిప్రసవపరతన్త్రైః పశుపతిః   |
పునస్త్వన్నిర్బన్ధాదఖిలపురుషార్థైకఘటనా-
స్వతన్త్రం తే తన్త్రం క్షితితలం అవాతీతరదిదం  | | ౩౧  | |

శివః శక్తిః కామః క్షితిరథ రవిః శీతకిరణః
స్మరో హంసః శక్రస్తదను చ పరామారహరయః   |
అమీ హృల్లేఖాభిస్తిసృభిరవసానేషు ఘటితా
భజన్తే వర్ణాస్తే తవ జనని నామావయవతాం  | | ౩౨  | |

స్మరం యోనిం లక్ష్మీం త్రితయం ఇదం ఆదౌ తవ మనోర్
నిధాయైకే నిత్యే నిరవధిమహాభోగరసికాః   |
జపన్తి త్వాం చిన్తామణిగుననిబద్ధాక్షవలయాః
శివాగ్నౌ జుహ్వన్తః సురభిఘృతధారాహుతిశతైః   | | ౩౩  | |

శరీరం త్వం శంభోః శశిమిహిరవక్షోరుహయుగం
తవాత్మానం మన్యే భగవతి భవాత్మానం అనఘం  |
అతః శేషః శేషీత్యయం ఉభయసాధారణతయా
స్థితః సంబన్ధో వాం సమరసపరానన్దపరయోః   | | ౩౪  | |

మనస్త్వం వ్యోమ త్వం మరుదసి మరుత్సారథిరసి
త్వం ఆపస్త్వం భూమిస్త్వయి పరిణతాయాం న హి పరం  |
త్వం ఏవ స్వాత్మానం పరిణమయితుం విశ్వవపుషా
చిదానన్దాకారం శివయువతి భావేన బిభృషే   | | ౩౫  | |

తవాజ్ఞాచక్రస్థం తపనశశికోటిద్యుతిధరమ్
పరం శంభుం వన్దే పరిమిలితపార్శ్వం పరచితా   |
యం ఆరాధ్యన్భక్త్యా రవిశశిశుచీనాం అవిషయే
నిరాలోకే లోకో నివసతి హి భాలోకభవనే   | | ౩౬  | |

విశుద్ధౌ తే శుద్ధస్ఫటికవిశదం వ్యోమజనకం
శివం సేవే దేవీం అపి శివసమానవ్యసనినీం  |
యయోః కాన్త్యా యాన్త్యా శశికిరణసారూప్యసరణిం
విధూతాన్తర్ధ్వాన్తా విలసతి చకోరీవ జగతీ   | | ౩౭  | |

సమున్మీలత్సంవిత్కమలమకరన్దైకరసికం
భజే హంసద్వంద్వం కిం అపి మహతాం మానసచరం  |
యదాలాపాదష్టాదశగుణితవిద్యాపరిణతిర్
యదాదత్తే దోషాద్గుణం అఖిలం అద్భ్యః పయ ఇవ   | | ౩౮  | |

తవ స్వాధిష్ఠానే హుతవహం అధిష్ఠాయ నిరతం
తం ఈడే సంవర్తం జనని మహతీం తాం చ సమయాం  |
యదాలోకే లోకాన్దహతి మహతి క్రోధకలిలే
దయార్ద్రా దృష్టిస్తే శిశిరం ఉపచారం రచయతి   | | ౩౯  | |

తడిత్వన్తం శక్త్యా తిమిరపరిపన్థిస్ఫురణయా
స్ఫురన్నానారత్నాభరణపరిణద్ధేన్ద్రధనుషం  |
తవ శ్యామం మేఘం కం అపి మణిపూరైకశరణం
నిషేవే వర్షన్తం హరమిహిరతప్తం త్రిభువనం  | | ౪౦  | |

తవాధారే మూలే సహ సమయయా లాస్యపరయా
నవాత్మానం వన్దే నవరసమహాతాణ్డవనటం  |
ఉభాభ్యాం ఏతాభ్యాం ఉభయవిధిం ఉద్దిశ్య దయయా
సనాథాభ్యాం జజ్ఞే జనకజననీమద్జగదిదం  | | ౪౧  | |

గతైర్మాణిక్యత్వం గగనమణిభిః సాన్ద్రఘటితం
కిరీటం తే హైమం హిమగిరిసుతే కీర్తయతి యః   |
స నీడేయచ్ఛాయాచ్ఛురణశబలం చన్ద్రశకలం
ధనుః శౌనాసీరం కిం ఇతి న నిబధ్నాతి ధిషణాం  | | ౪౨  | |

ధునోతు ధ్వాన్తం నస్తులితదలితేన్దీవరవనం
ఘనస్నిగ్ధం శ్లక్ష్ణం చికురనికురమ్బం తవ శివే   |
యదీయం సౌరభ్యం సహజం ఉపలబ్ధుం సుమనసో
వసన్త్యస్మిన్మన్యే బలమథనవాటీవిటపినాం  | | ౪౩  | |

వహన్తీ సున్దూరం ప్రబలకబరీభారతిమిర-
త్విషాం బృన్దైర్బన్దీకృతం ఇవ నవీనార్కకిరణం  |
తనోతు క్షేమం నస్తవ వదనసౌన్దర్యలహరీ-
పరీవాహస్రోతఃసరణిరివ సీమన్తసరణిః   | | ౪౪  | |

అరాలైః స్వాభావ్యాదలికలభసశ్రీభిరలకైః
పరీతం తే వక్త్రం పరిహసతి పఙ్కేరుహరుచిం  |
దరస్మేరే యస్మిన్దశనరుచికిఞ్జల్కరుచిరే
సుగన్ధౌ మాద్యన్తి స్మరమథనచక్షుర్మధులిహః   | | ౪౫  | |

లలాటం లావణ్యద్యుతివిమలం ఆభాతి తవ యద్
ద్వితీయం తన్మన్యే ముకుటశశిఖణ్డస్య శకలం  |
విపర్యాసన్యాసాదుభయం అపి సంభూయ చ మిథః
సుధాలేపస్యూతిః పరిణమతి రాకాహిమకరః   | | ౪౬  | |
భ్రువౌ భుగ్నే కించిద్భువనభయభఙ్గవ్యసనిని
త్వదీయే నేత్రాభ్యాం మధుకరరుచిభ్యాం ధృతగుణే   |
ధనుర్మన్యే సవ్యేతరకరగృహీతం రతిపతేః
ప్రకోష్ఠే ముష్టౌ చ స్థగయతి నిగూఢాన్తరం ఉమే   | | ౪౭  | |

అహః సూతే సవ్యం తవ నయనం అర్కాత్మకతయా
త్రియామాం వామం తే సృజతి రజనీనాయకమయం  |
తృతీయా తే దృష్తిర్దరదలితహేమామ్బుజరుచిః
సమాధత్తే సంధ్యాం దివసనిశయోరన్తరచరీం  | | ౪౮  | |

విశాలా కల్యాణీ స్ఫుటరుచిరయోధ్యా కువలయైః
కృపాధారాధారా కిం అపి మధురా భోగవతికా   |
అవన్తీ దృష్టిస్తే బహునగరవిస్తారవిజయా
ధ్రువం తత్తన్నామవ్యవహరణయోగ్యా విజయతే   | | ౪౯  | |

కవీనాం సందర్భస్తబకమకరన్దైకరసికం
కటాక్షవ్యాక్షేపభ్రమరకలభౌ కర్ణయుగలం  |
అముఞ్చన్తౌ దృష్ట్వా తవ న్వరసాస్వాదతరలావ్
అసూయాసంసర్గాదలికనయనం కించిదరుణం  | | ౫౦  | |

శివే శృఙ్గారార్ద్రా తదితరముఖే కుత్సనపరా
సరోషా గఙ్గాయాం గిరిశచరితే విస్మయవతీ   |
హరాహిభ్యో భీతా సరసిరుహసౌభాగ్యజయినీ
సఖీషు స్మేరా తే మయి జనని దృష్టిః సకరుణా   | | ౫౧  | |

గతే కర్ణాభ్యర్ణం గరుత ఇవ పక్ష్మాణి దధతీ
పురాం భేత్తుశ్చిత్తప్రశమరసవిద్రావణఫలే   |
ఇమే నేత్రే గోత్రాధరపతికులోత్తంసకలికే
తవాకర్ణాకృష్టస్మరశరవిలాసం కలయతః   | | ౫౨  | |

విభక్తత్రైవర్ణ్యం వ్యతికరితనీలాఞ్జనతయా
విభాతి త్వన్నేత్రత్రితయం ఇదం ఈశానదయితే   |
పునః స్రష్టుం దేవాన్ద్రుహిణహరిరుద్రానుపరతాన్
రజః సత్త్వం బిభ్రత్తమ ఇతి గుణానాం త్రయం ఇవ   | | ౫౩  | |

పవిత్రీకర్తుం నః పశుపతిపరాధీనహృదయే
దయామిత్రైర్నేత్రైరరుణధవలశ్యామరుచిభిః   |
నదః శోణో గఙ్గా తపనతనయేతి ధ్రువం అముం
త్రయాణాం తీర్థానాం ఉపనయసి సంభేదం అనఘే   | | ౫౪  | |

తవాపర్ణే కర్ణేజపనయనపైశున్యచకితా
నిలీయన్తే తోయే నియతం అనిమేషాః శఫరికాః   |
ఇయం చ శ్రీర్బద్ధచ్ఛదపుటకపాటం కువలయమ్
జహాతి ప్రత్యూషే నిశి చ విఘటయ్య ప్రవిశతి   | | ౫౫  | |

నిమేషోన్మేషాభ్యాం ప్రలయం ఉదయం యాతి జగతీ
తవేత్యాహుః సన్తో ధరణిధరరాజన్యతనయే   |
త్వదున్మేషాజ్జాతం జగదిదం అశేషం ప్రలయతః
పరిత్రాతుం శఙ్కే పరిహృతనిమేషాస్తవ దృశః   | | ౫౬  | |

దృశా ద్రాఘీయస్యా దరదలితనీలోత్పలరుచా
దవీయాంసం దీనం స్నపయ కృపయా మాం అపి శివే   |
అనేనాయం ధన్యో భవతి న చ తే హానిరియతా
వనే వా హర్మ్యే వా సమకరనిపాతో హిమకరః   | | ౫౭  | |

అరాలం తే పాలీయుగలం అగరాజన్యతనయే
న కేషాం ఆధత్తే కుసుమశరకోదణ్డకుతుకం  |
తిరశ్చీనో యత్ర శ్రవణపథం ఉల్లఙ్ఘ్య విలసన్
అపాఙ్గవ్యాసఙ్గో దిశతి శరసంధానధిషణాం  | | ౫౮  | |

స్ఫురద్గణ్డాభోగప్రతిఫలితతాటఙ్కయుగలం
చతుశ్చక్రం మన్యే తవ ముఖం ఇదం మన్మథరథం  |
యం ఆరుహ్య ద్రుహ్యత్యవనిరథం అర్కేన్దుచరణం
మహావీరో మారః ప్రమథపతయే స్వం జితవతే   | | ౫౯  | |

సరస్వత్యాః సూక్తీరమృతలహరీకౌశలహరీః
పిబన్త్యాః శర్వాణి శ్రవణచులుకాభ్యాం అవిరతం  |
చమత్కారశ్లాఘాచలితశిరసః కుణ్డలగణో
ఝణత్కారైస్తారైః ప్రతివచనం ఆచష్టఏ ఇవ తే   | | ౬౦  | |

అసౌ నాసావంశస్తుహినగిరివంశధ్వజపటి
త్వదీయో నేదీయః ఫలతు ఫలం అస్మాకం ఉచితం  |
వహన్నన్తర్ముక్తాః శిశిరతరనిశ్వాసఘటితాః
సమృద్ధ్యా యస్తాసాం బహిరపి చ ముక్తామణిధరః   | | ౬౧  | |

ప్రకృత్యా రక్తాయాస్తవ సుదతి దన్తచ్ఛదరుచేః
ప్రవక్ష్యే సాదృశ్యం జనయతు ఫలం విద్రుమలతా   |
న బిమ్బం తద్బిమ్బప్రతిఫలనలాభాదరుణితం
తులాం అధ్యారోఢుం కథం ఇవ విలజ్జేత కలయా   | | ౬౨  | |

స్మితజ్యోత్స్నాజాలం తవ వదనచన్ద్రస్య పిబతాం
చకోరాణాం ఆసీదతిరసతయా చఞ్చుజడిమా   |
అతస్తే శీతాంశోరమృతలహరీం అమ్లరుచయః
పిబన్తి స్వచ్ఛన్దం నిశినిశి భృశం కాఞ్చికధియా   | | ౬౩  | |

అవిశ్రాన్తం పత్యుర్గుణగణకథామ్రేడనజపా
జపాపుష్పచ్ఛాయా తవ జనని జిహ్వా జయతి సా   |
యదగ్రాసీనాయాః స్ఫటికదృషదచ్ఛచ్ఛవిమయీ
సరస్వత్యా మూర్తిః పరిణమతి మాణిక్యవపుషా   | | ౬౪  | |

రణే జిత్వా దైత్యానపహృతశిరస్త్రైః కవచిభిర్
నివృత్తైశ్చణ్డాంశుత్రిపురహరనిర్మాల్యవిముఖైః   |
విశాఖేన్ద్రోపేన్ద్రైః శశివిశదకర్పూరశకలా
విలీయన్తే మాతస్తవ వదనతామ్బూలకబలాః   | | ౬౫  | |

విపఞ్చ్యా గాయన్తీ వివిధం అవదానం పశుపతేస్
త్వయారబ్ధే వక్తుం చలితశిరసా సాధువచనే   |
త్వదీయైర్మాధుర్యైరపలపితతన్త్రీకలరవాం
నిజాం వీణాం వాణీ నిచులయతి చోలేన నిభృతం  | | ౬౬  | |

కరాగ్రేణ స్పష్టం తుహినగిరిణా వత్సలతయా
గిరీశేనోదస్తం ముహురధరపానాకులతయా   |
కరగ్రాహ్యం శంభోర్ముఖముకురవృన్తం గిరిసుతే
కథంకారం బ్రూమస్తవ చిబుకం ఔపమ్యరహితం  | | ౬౭  | |

భుజాశ్లేషాన్నిత్యం పురదమయితుః కణ్టకవతీ
తవ గ్రీవా ధత్తే ముఖకమలనాలశ్రియం ఇయం  |
స్వతః శ్వేతా కాలాగరుబహలజమ్బాలమలినా
మృణాలీలాలిత్యం వహతి యదధో హారలతికా   | | ౬౮  | |

గలే రేఖాస్తిస్రో గతిగమకగీతైకనిపుణే
వివాహవ్యానద్ధత్రిగుణగుణసంఖ్యాప్రతిభువః   |
విరాజన్తే నానావిధమధురరాగాకరభువాం
త్రయాణాం గ్రామాణాం స్థితినియమసీమాన ఇవ తే   | | ౬౯  | |

మృణాలీమృద్వీనాం తవ భుజలతానాం చతసృణాం
చతుర్భిః సౌన్దర్యం సరసిజభవః స్తౌతి వదనైః   |
నఖేభ్యః సంత్రస్యన్ప్రథమమథనాదన్ధకరిపోశ్
చతుర్ణాం శీర్షాణాం సమం అభయహస్తార్పణధియా   | | ౭౦  | |

నఖానాం ఉద్ద్యోతైర్నవనలినరాగం విహసతాం
కరాణాం తే కాన్తిం కథయ కథయామః కథం ఉమే   |
కయా చిద్వా సామ్యం భజతు కలయా హన్త కమలం
యది క్రీడల్లక్ష్మీచరణతలలాక్షారుణదలం  | | ౭౧  | |

సమం దేవి స్కన్దద్విపవదనపీతం స్తనయుగం
తవేదం నః ఖేదం హరతు సతతం ప్రస్నుతముఖం  |
యదాలోక్యాశఙ్కాకులితహృదయో హాసజనకః
స్వకుమ్భౌ హేరమ్బః పరిమృశతి హస్తేన ఝటితి   | | ౭౨  | |

అమూ తే వక్షోజావమృతరసమాణిక్యకుతుపౌ
న సందేహస్పన్దో నగపతిపతాకే మనసి నః   |
పిబన్తౌ తౌ యస్మాదవిదితవధూసంగమరసౌ
కుమారావద్యాపి ద్విరదవదనక్రౌఞ్చదలనౌ   | | ౭౩  | |

వహత్యమ్బ స్తమ్బేరమదనుజకుమ్భప్రకృతిభిః
సమారబ్ధాం ముక్తామణిభిరమలాం హారలతికాం  |
కుచాభోగో బిమ్బాధరరుచిభిరన్తః శబలితాం
ప్రతాపవ్యామిశ్రాం పురవిజయినః కీర్తిం ఇవ తే   | | ౭౪  | |

తవ స్తన్యం మన్యే ధరణిధరకన్యే హృదయతః
పయఃపారావారః పరివహతి సారస్వత ఇవ   |
దయావత్యా దత్తం ద్రవిడశిశురాస్వాద్య తవ యత్
కవీనాం ప్రౌఢానాం అజని కమనియః కవయితా   | | ౭౫  | |

హరక్రోధజ్వాలావలిభిరవలీఢేన వపుషా
గభీరే తే నాభీసరసి కృతసఙ్గో మనసిజః   |
సముత్తస్థౌ తస్మాదచలతనయే ధూమలతికా
జనస్తాం జానీతే జనని తవ రోమావలిరితి   | | ౭౬  | |

యదేతత్కాలిన్దీతనుతరతరఙ్గాకృతి శివే
కృశే మధ్యే కిం చిజ్జనని తవ తద్భాతి సుధియాం  |
విమర్దాదన్యోఅన్యం కుచకలశయోరన్తరగతం
తనూభూతం వ్యోమ ప్రవిశదివ నాభీకుహరిణీం  | | ౭౭  | |

స్థిరో గఙ్గావర్తః స్తనముకులరోమావలిలతా-
కలావాలం కుణ్డం కుసుమశరతేజోహుతభుజః   |
రతేర్లీలాగారం కిం అపి తవ నాభీతి గిరిజే
బిలద్వారం సిద్ధేర్గిరిశనయనానాం విజయతే   | | ౭౮  | |

నిసర్గక్షీణస్య స్తనతటభరేణ క్లమజుషో
నమన్మూర్తేర్నాభౌ బలిషు శనకైస్త్రుట్యతఏ ఇవ   |
చిరం తే మధ్యస్య త్రుటితతటినీతీరతరుణా
సమావస్థాస్థేమ్నో భవతు కుశలం శైలతనయే   | | ౭౯  | |

కుచౌ సద్యః స్విద్యత్తటఘటితకూర్పాసభిదురౌ
కషన్తౌ దోర్మూలే కనకకలశాభౌ కలయతా   |
తవ త్రాతుం భఙ్గాదలం ఇతి విలగ్నం తనుభువా
త్రిధా నద్ధం దేవి త్రివలి లవలీవల్లిభిరివ   | | ౮౦  | |

గురుత్వం విస్తారం క్షితిధరపతిః పార్వతి నిజాన్
నితమ్బాదాచ్ఛిద్య త్వయి హరణరూపేణ నిదధే   |
అతస్తే విస్తీర్ణో గురురయం అశేషాం వసుమతీం
నితమ్బప్రాగ్భారః స్థగయతి లఘుత్వం నయతి చ   | | ౮౧  | |

కరీన్ద్రాణాం శుణ్డాః కనకకదలీకాణ్డపటలీమ్
ఉభాభ్యాం ఊరుభ్యాం ఉభయం అపి నిర్జిత్య భవతీ   |
సువృత్తాభ్యాం పత్యుః ప్రణతికఠినాభ్యాం గిరిసుతే
విజిగ్యే జానుభ్యాం విబుధకరికుమ్భద్వయం అపి   | | ౮౨  | |

పరాజేతుం రుద్రం ద్విగుణశరగర్భౌ గిరిసుతే
నిషఙ్గౌ జఙ్ఘే తే విషమవిశిఖో బాఢం అకృత   |
యదగ్రే దృశ్యన్తే దశశరఫలాః పాదయుగలీ-
నఖాగ్రచ్ఛద్మానః సురముకుటశాణైకనిశితాః   | | ౮౩  | |

శ్రుతీనాం మూర్ధానో దధతి తవ యౌ శేఖరతయా
మమాప్యేతౌ మాతః శిరసి దయయా ధేహి చరణౌ   |
యయోః పాద్యం పాథః పశుపతిజటాజూటతటినీ
యయోర్లాక్షాలక్ష్మీరరుణహరిచూడామణిరుచిః   | | ౮౪  | |

నమోవాకం బ్రూమో నయనరమణీయాయ పదయోస్
తవాస్మై ద్వన్ద్వాయ స్ఫుటరుచిరసాలక్తకవతే   |
అసూయత్యత్యన్తం యదభిహననాయ స్పృహయతే
పశూనాం ఈశానః ప్రమదవనకఙ్కేలితరవే   | | ౮౫  | |

మృషా కృత్వా గోత్రస్ఖలనం అథ వైలక్ష్యనమితం
లలాటే భర్తారం చరణకమలే తాడయతి తే   |
చిరాదన్తఃశల్యం దహనకృతం ఉన్మూలితవతా
తులాకోటిక్వాణైః కిలికిలితం ఈశానరిపుణా   | | ౮౬  | |

హిమానీహన్తవ్యం హిమగిరితటాక్రాన్తిచతురౌ
నిశాయాం నిద్రాణాం నిశి చ పరభాగే చ విశదౌ   |
పరం లక్ష్మీపాత్రం శ్రియం అతిసృజన్తౌ సమయినాం
సరోజం త్వత్పాదౌ జనని జయతశ్చిత్రం ఇహ కిం  | | ౮౭  | |

పదం తే కాన్తీనాం ప్రపదం అపదం దేవి విపదాం
కథం నీతం సద్భిః కఠినకమఠీకర్పరతులాం  |
కథం వా బాహుభ్యాం ఉపయమనకాలే పురభిదా
యదాదాయ న్యస్తం దృషది దయమానేన మనసా   | | ౮౮  | |

నఖైర్నాకస్త్రీణాం కరకమలసంకోచశశిభిస్
తరూణాం దివ్యానాం హసత ఇవ తే చణ్డి చరణౌ   |
ఫలాని స్వస్థేభ్యః కిసలయకరాగ్రేణ దదతాం
దరిద్రేభ్యో భద్రాం శ్రియం అనిశం అహ్నాయ దదతౌ   | | ౮౯  | |

కదా కాలే మాతః కథయ కలితాలక్తకరసం
పిబేయం విద్యార్థీ తవ చరణనిర్ణేజనజలం  |
ప్రకృత్యా మూకానాం అపి చ కవితాకారణతయా
యదాధత్తే వాణీముఖకమలతామ్బూలరసతాం  | | ౯౦  | |

పదన్యాసక్రీడాపరిచయం ఇవారబ్ధుమనసశ్
చరన్తస్తే ఖేలం భవనకలహంసా న జహతి   |
సువిక్షేపే శిక్షాం సుభగమణిమఞ్జీరరణిత-
చ్ఛలాదాచక్షాణం చరణకమలం చారుచరితే   | | ౯౧  | |

అరాలా కేశేషు ప్రకృతిసరలా మన్దహసితే
శిరీషాభా చిత్తే దృషదివ కఠోరా కుచతటే   |
భృశం తన్వీ మధ్యే పృథురురసిజారోహవిషయే
జగత్త్రాతుం శంభోర్జయతి కరుణా కా చిదరుణా   | | ౯౨  | |

పురారాతేరన్తఃపురం అసి తతస్త్వచ్చరణయోః
సపర్యామర్యాదా తరలకరణానాం అసులభా   |
తథా హ్యేతే నీతాః శతమఖముఖాః సిద్ధిం అతులాం
తవ ద్వారోపాన్తస్థితిభిరణిమాద్యాభిరమరాః   | | ౯౩  | |

గతాస్తే మఞ్చత్వం ద్రుహిణహరిరుద్రేశ్వరభృతః
శివః స్వచ్ఛచ్ఛాయాఘటితకపటప్రచ్ఛదపటః   |
త్వదీయానాం భాసాం ప్రతిఫలనలాభారుణతయా
శరీరీ శృఙ్గారో రస ఇవ దృశాం దోగ్ధి కుతుకం  | | ౯౪  | |

కలఙ్కః కస్తూరీ రజనికరబిమ్బం జలమయం
కలాభిః కర్పూరైర్మరకతకరణ్డం నిబిడితం  |
అతస్త్వద్భోగేన ప్రతిదినం ఇదం రిక్తకుహరం
విధిర్భూయోభూయో నిబిడయతి నూనం తవ కృతే   | | ౯౫  | |

స్వదేహోద్భూతాభిర్ఘృణిభిరణిమాద్యాభిరభితో
నిషేవ్యే నిత్యే త్వాం అహం ఇతి సదా భావయతి యః   |
కిం ఆశ్చర్యం తస్య త్రినయన్సమృద్ధిం తృణయతో
మహాసంవర్తాగ్నిర్విరచయతి నీరాజనవిధిం  | | ౯౬  | |

కలత్రం వైధాత్రం కతికతి భజన్తే న కవయః
శ్రియో దేవ్యాః కో వా న భవతి పతిః కైరపి ధనైః   |
మహాదేవం హిత్వా తవ సతి సతీనాం అచరమే
కుచాభ్యాం ఆసఙ్గః కురవకతరోరప్యసులభః   | | ౯౭  | |

గిరాం ఆహుర్దేవీం ద్రుహిణగృహిణీం ఆగమవిదో
హరేః పత్నీం పద్మాం హరసహచారీం అద్రితనయాం  |
తురీయా కాపి త్వం దురధిగమనిఃసీమమహిమా
మహామాయే విశ్వం భ్రమయసి పరబ్రహ్మమహిషి   | | ౯౮  | |

సరస్వత్యా లక్ష్మ్యా విధిహరిసపత్నో విహరతే
రతేః పాతివ్రత్యం శిథిలయతి రమ్యేణ వపుషా   |
చిరం జీవన్నేష క్షపితపశుపాశవ్యతికరః
పరబ్రహ్మాభిఖ్యం రసయతి రసం త్వద్భజనవాన్  | | ౯౯  | |

ప్రదీపజ్వాలాభిర్దివసకరనీరాజనవిధిః
సుధాసూతేశ్చన్ద్రోపలజలలవైరర్ఘ్యఘటనా   |
స్వకీయైరమ్భోభిః సలిలనిధిసౌహిత్యకరణం
త్వదీయాభిర్వాగ్భిస్తవ జనని వాచాం స్తుతిరియం  | | ౧౦౦  | |

సమానీతః పద్భ్యాం మణిముకురతాం అమ్బరమణిర్
భయాదన్తర్బద్ధస్తిమితకిరణశ్రేణిమసృణః   |
దధాతి త్వద్వక్త్రం ప్రతిఫలితం అశ్రాన్తివికచం
నిరాతఙ్కం చన్ద్రాన్నిజహృదయపఙ్కేరుహం ఇవ   | | ౧౦౧  | |

సముద్భూతస్థూలస్తనభరం ఉరశ్చారు హసితం
కటాక్షే కన్దర్పః కుసుమితకదమ్బద్యుతివపుః   |
హరస్య త్వద్భ్రాన్తిం మనసి జనయాం ఆస మదనో
భవత్యా యే భక్తాః పరిణతిరమీషాం ఇయం ఉమే   | | ౧౦౨  | |

నిధే నిత్యస్మేరే నిరవధిగుణే నీతినిపుణే
నిరాఘాతజ్ఞానే నియమపరచిత్తైకనిలయే   |
నియత్యా నిర్ముక్తే నిఖిలనిగమాన్తస్తుతిపదే
నిరాతఙ్కే నిత్యే నిగమయ మమాపి స్తుతిం ఇమాం  | | ౧౦౩  | |




0 comments:

Post a Comment

Followers